Ο καθένας αισθάνεται ανήσυχος κατά καιρούς. Προκλήσεις, όπως οι πιέσεις στο χώρο εργασίας, το ιδιαίτερα απαιτητικό πρόγραμμα ή οι εξετάσεις μπορούν να οδηγήσουν σε μια αίσθηση ευαισθησίας, ακόμα και φόβου.

Οι ανησυχίες αυτές, που αναμφισβήτητα μα φέρνουν σε δύσκολη θέση, είναι διαφορετικές από εκείνες που συνδέονται με μια αγχώδη διαταραχή. Οι άνθρωποι που πάσχουν από αγχώδη διαταραχή υπόκεινται σε έντονα και παρατεταμένα συναισθήματα φόβου και αγωνίας, χωρίς να υπάρχει κάποιος προφανής λόγος. Η ασθένεια μετατρέπει τη ζωή τους σε ένα συνεχόμενο ταξίδι ανησυχίας και φόβου και μπορεί να επηρεάσει τις σχέσεις τους με την οικογένεια, τους φίλους και τους συναδέλφους.

Οι αγχώδεις διαταραχές αποτελούν τις πιο κοινές διαταραχές από όλα τα προβλήματα ψυχικής υγείας. Εκτιμάται ότι επηρεάζει περίπου 1 στα 10 άτομα. Είναι περισσότερο διαδεδομένες στις γυναίκες παρά στους άντρες και επηρεάζουν τόσο παιδιά, όσο και τους ενήλικες. Οι διαταραχές είναι ασθένειες και μπορούν να διαγνωστούν.

Αλλά όλο και πιο συχνά, συγχέονται με ψυχική αδυναμία ή αστάθεια και το συνακόλουθο κοινωνικό στίγμα μπορεί να αποθαρρύνει τους ανθρώπους με αγχώδεις διαταραχές να αναζητήσουν βοήθεια. Η κατανόηση των διάφορων μορφών αγχώδους διαταραχής αποτελεί ένα σημαντικό βήμα. Η συνειδητοποίηση ότι πρόκειται για ιατρικές παθήσεις που μπορούν να αντιμετωπιστούν, θα συμβάλλει στην άρση του στίγματος και θα ενθαρρύνει όσους πάσχουν από αγχώδεις διαταραχές να αναζητήσουν τις διαθέσιμες θεραπείες.

Τι ακριβώς είναι οι αγχώδεις διαταραχές
Οι αγχώδεις διαταραχές αποτελούν μια ομάδα διαταραχών που επηρεάζουν τη συμπεριφορά, τις σκέψεις, τα συναισθήματα και τη σωματική υγεία. Οι έρευνες σχετικά με την προέλευσή τους συνεχίζονται, αλλά θεωρείται ότι προκαλούνται από ένα συνδυασμό βιολογικών παραγόντων και προσωπικών καταστάσεων του ατόμου, καθώς και άλλα προβλήματα υγείας, όπως οι καρδιακές παθήσεις ή ο διαβήτης. Είναι συνηθισμένο οι ασθενείς να πάσχουν από περισσότερες από μια αγχώδεις διαταραχές καθώς και μια αγχώδης διαταραχή να συνοδεύεται από κατάθλιψη, διατροφικές διαταραχές ή κατάχρηση ουσιών. Οι αγχώδεις διαταραχές μπορούν επίσης να συνυπάρχουν με σωματικές διαταραχές, οπότε στη περίπτωση αυτή, θα πρέπει να θεραπευτεί και το σωματικό πρόβλημα.

Μερικές από τις ενδείξεις είναι:

Διαταραχές Πανικού – Όπως υποδηλώνει το όνομα, η διαταραχή πανικού εκφράζεται με τη μορφή κρίσεων πανικού, οι οποίες συμβαίνουν χωρίς καμία προειδοποίηση, συνοδευόμενες από ένα ξαφνικό αίσθημα τρόμου. Σωματικά, μια κρίση μπορεί να προκαλέσει πόνο στο στήθος, ταχυκαρδίες, δύσπνοια, ζάλη, κοιλιακή δυσφορία, συναισθήματα του εξωπραγματικού και του φόβου του θανάτου. Όταν ένας άνθρωπος αγνοεί τις καταστάσεις που φοβάται μπορεί να προκαλέσει κρίση πανικού, η κατάσταση του οποίου περιγράφεται ως κρίση πανικού με αγοραφοβία.

Φοβίες – Οι φοβίες χωρίζονται σε δύο κατηγορίες: τη κοινωνική φοβία, η οποία περιλαμβάνει τον φόβο των κοινωνικών καταστάσεων και η ειδική φοβία όπως ο φόβος για τι πτήσεις, το αίμα και τα ύψη.

Κοινωνική φοβία – Οι άνθρωποι με κοινωνική φοβία αισθάνονται μια παραλυτική, παράλογη αυτοσυνειδησία σχετικά με τις κοινωνικές καταστάσεις. Έχουν έναν έντονο φόβο μήπως τους παρατηρούν ή μήπως κάνουν κάτι φρικτό μπροστά σε άλλους ανθρώπους. Τα συναισθήματα είναι τόσο ακραία ώστε οι άνθρωποι με κοινωνική φοβία τείνουν να αποφεύγουν τα αντικείμενα ή τις καταστάσεις που θα μπορούσαν να τονώσουν το φόβο τους, ο οποίος μειώνει δραματικά την ικανότητά τους να έχουν μια φυσιολογική ζωή.

Ειδική Φοβία – Ο φόβος για τις πτήσεις, ο φόβος για τα ύψη και ο φόβος για τους ανοικτούς χώρους είναι μερικές χαρακτηριστικές ειδικές φοβίες. Τα άτομα που πάσχουν από κάποια ειδική φοβία κατακλύζονται από παράλογους φόβους που δεν είναι σε θέση να ελέγξουν. Η έκθεση σε καταστάσεις που φοβούνται μπορεί να τους προκαλέσει έντονο άγχος και πανικό, ακόμα και αν αναγνωρίζουν ότι οι φόβοι τους είναι παράλογοι.

Διαταραχή μετατραυματικού στρές – Μια έντονη εμπειρία από την οποία προέκυψε ή απειλήθηκε κάποια σοβαρή σωματική βλάβη, μπορεί να προκαλέσει τη διαταραχή μετατραυματικού στρές. Πρόσωπα που έχουν υποστεί βιασμό, κακοποιημένα παιδιά, θύματα πολέμου ή φυσικών καταστροφών μπορούν να εμφανίσουν διαταραχή μετατραυματικού στρές. Τα συνηθισμένα συμπτώματα περιλαμβάνουν αναδρομές στο παρελθόν κατά τη διάρκεια των οποίων το άτομο βιώνει εκ νέου τη τρομακτική εμπειρία, εφιάλτες, κατάθλιψη και συναισθήματα θυμού ή ευερεθιστότητας.

Ιδεοψυχαναγκαστική Διαταραχή – Πρόκειται για μια κατάσταση στην οποία οι άνθρωποι υποφέρουν από επίμονες, ανεπιθύμητες σκέψεις (ιδεοληψίες) και/​ή τελετουργίες (ψυχαναγκασμοί), τα αδυνατούν να ελέγξουν. Συνήθως, οι εμμονές περιλαμβάνουν το φόβο των μολύνσεων, την αμφιβολία (όπως την ανησυχία για το αν το σίδερο έχει βγει από τη πρίζα) και τις ενοχλητικές σεξουαλικές και θρησκευτικές σκέψεις. Οι καταναγκασμοί περιλαμβάνουν το συνεχές πλύσιμο, τον έλεγχο, την οργάνωση και την καταμέτρηση.

Γενικευμένη Αγχώδης Διαταραχή– Χαρακτηρίζεται από επαναλαμβανόμενη, υπερβολική ανησυχία για τα καθημερινά γεγονότα και τις δραστηριότητες της καθημερινότητας. Η διαταραχή διαρκεί τουλάχιστον έξι μήνες, κατά τη διάρκεια των οποίων ο ασθενής διακατέχεται από ακραία ανησυχία τις περισσότερες μέρες. Τα άτομα αυτά προβλέπουν πάντα το χειρότερο, ακόμα και αν οι άλλοι τους λένε ότι δεν έχουν κανένα λόγο να το περιμένουν. Σωματικά συμπτώματα μπορεί να περιλαμβάνουν τη ναυτία, το τρέμουλο, το σπασμό των μυών ή τους πονοκεφάλους.

Πώς αντιμετωπίζονται οι αγχώδεις διαταραχές
Υπάρχουν δυο βασικές ιατρικές προσεγγίσεις για τη θεραπεία των αγχωδών διαταραχών: (1) η φαρμακευτική αγωγή και (2) η γνωστική-συμπεριφοριστική θεραπεία (CBT). Ο συνδυασμός και των δύο προσεγγίσεων καθιστά την θεραπεία αποτελεσματικότερη.
Επειδή οι περισσότερες αγχώδεις διαταραχές έχουν τουλάχιστον κάποιο βιολογικό χαρακτηριστικό, συνταγογραφούνται αντικαταθλιπτικά και αγχολυτικά φάρμακα. Θα πρέπει να επισημανθεί ότι δεν θα πρέπει να αμελήσετε να ρωτήσετε για πιθανές ανεπιθύμητες ενέργειες των φαρμάκων.

Οι θεραπευτικές στρατηγικές μπορεί να είναι αποτελεσματικές στον περιορισμό των συμπτωμάτων στις αγχώδεις διαταραχές. Οι τεχνικές που χρησιμοποιούνται περιλαμβάνουν τη γνωστική αναδόμηση, προκειμένου να υποβοηθηθούν οι ασθενείς να μετατρέψουν τις ανήσυχες σκέψεις, τις ερμηνείες και τις αρνητικές προβλέψεις σε σκέψεις ορθολογικότερες και λιγότερο αγχωτικές. Τα άτομα με αγχώδεις διαταραχές μπορούν επίσης να επωφεληθούν από την τεχνική της ελεγχόμενης έκθεσης στα αντικείμενα ή τις καταστάσεις του φόβου τους.

Η γνωστική-συμπεριφοριστική θεραπεία έχει αναπτύξει συγκεκριμένες τεχνικές για να βοηθήσει τα άτομα με ιδιαίτερες αγχώδεις διαταραχές. Τα άτομα με διαταραχές πανικού, για παράδειγμα, μπορούν να επωφεληθούν από την τεχνική της εκπαίδευσης της αναπνοής, η οποία τους μαθαίνει πώς να επιβραδύνουν την αναπνοή τους και τη χρήση του διαλογισμού όταν αισθάνονται άγχος.

Οι ομάδες υποστήριξης και το εκπαιδευτικό υλικό μπορούν επίσης να συμπεριληφθούν στη θεραπεία. Οι αγχώδεις διαταραχές αποτελούν μεγάλο βάρος για τους ασθενείς, την οικογένειά τους και τους φίλους τους. Η γνώση όλων όσων μπορείτε σχετικά με τη συγκεκριμένη κατάσταση που αγγίζει τη ζωή σας, μπορεί να σας βοηθήσει στην ανάπτυξη εργαλείων αντιμετώπισης κάποια αγχώδους διαταραχής που βιώνετε ο ίδιος είτε κάποιου τρίτος.

Η σωστή διάγνωση αποτελεί το κλειδί για την ορθή θεραπευτική αντιμετώπιση του πάσχοντος από αγχώδη διαταραχή. Πολλοί πάσχοντες δεν έχουν διαγνωσθεί για περισσότερα από 10 χρόνια. Πρόσφατη έρευνα έδειξε ότι πολλοί γενικοί γιατροί δεν γνωρίζουν όλες τις κατάλληλες θεραπείες για τις αγχώδεις διαταραχές. Θα πρέπει να εξεταστεί η πιθανότητα εξειδικευμένης κλινικής στις αγχώδεις διαταραχές. Αν δεν είναι διαθέσιμη στην περιοχή σας μια τέτοια δυνατότητα, ζητείστε από το γιατρό σας να αναζητήσει εξειδικευμένες θεραπείες.

Πηγή: klimaka.org